Bu sitede sizlere daha iyi hizmet sunulabilmesi için çerez kullanılmaktadır. Çerez tercihlerinizi değiştirmek ve çerezler hakkında detaylı bilgi almak için aysepinar.com Çerez Politikasını inceleyeniz. Çerez ayarlarını değiştirmeniz durumunda sitenin bazı özelliklerinin işlevselliğini kaybedebileceğini dikkate alınız.

Solucan Gübresi

Solucan gübresi çiftlik hayvanlarının dışkılarının çeşitli yeşil bitki atıkları, meyve sebze atıkları ve posaları, kuru yapraklar, saman, odun talaşı, karton gibi Karbon içerikli materyaller, çay, kahve posaları, yumurta kabuğu ve tesis çevresinde kolay ulaşılabilen uygun her türlü organik materyalin birlikte bir ön kompostlamaya tabi tutulduktan sonra belirli çeşitte toprak solucanlarına mama olarak verilip onların sindirim sisteminden geçirilerek elde edilen çok değerli bir mikrobiyolojik materyaldir.


Ülkemizde yaygın olarak Eisenia Foetida cinsi toprak solucanları solucan gübresi üretmek amacıyla kullanılmaktadır. Bu solucan türünün temel özelliği yüksek miktarda materyali tüketerek dışkılaması ve yüksek üreme yeteneğine sahip olmasıdır. Solucanlara verilen ön kompostlanmış organik materyal karışımı uygulayıcılar arasında “mama” olarak adlandırılmaktadır. Solucanlar mamayı sindirim sistemlerinden geçirirken salgıladıkları enzimler ile işlerler, bünyelerinde ürettikleri Sölom sıvısı olarak adlandırılan sıvıyı katarlar ve neticede zararlı bakterilerden arınmış, yüksek oranda faydalı bakteri içeren ve bitkilerin bağışıklık sistemini artıran, zararlı ve hastalıklara karşı direnç kazandıran ve yüksek besin değerlerine sahip çok değerli bir humus olarak dışkılarlar.




Ülkemizde bu değerli humus “solucan gübresi” olarak anılmaktadır. Yabancı kaynaklarda Vermicompost (Solucan Kompostu) olarak adlandırılır. Solucan kompostunun hasat edildikten sonra dinlendirilip içerdiği faydalı bakterilerin üreyip çoğalmasıyla ve gerçekleşen nitrifikasyonla daha konsantre mikrobiyolojik etkiye ve minerale sahip bir ürün olan “Vermicast” elde edilir. Bu iki ürün arasındaki tanımlama üzerinde henüz bir mutabakata varılmamıştır.


Clemson Üniversitesi’nde yapılan bir çalışmada solucan gübresinin temel özellikleri şu şekilde sıralanmıştır:

  • Toprağa besin öğeleri kazandırır
  • Toprağın besin öğelerini bitkinin alabileceği formda tutmasına yardımcı olur
  • Toprak yapısını geliştirir
  • Ağır killi toprakların havalanabilirliğini ve drenaj yeteneğini artırır
  • Kumlu toprakların su tutma kapasitesini artırır
  • Yüksek miktarda faydalı bakteri sağlar




Solucanlar mamayı tüketirken kursaklarında öğütürler. Ardından bağırsaklarında sindirirken temel olarak mantarlar ve patojenik bakterilerle beslenirler. Bağırsaklarındaki düşük oksijen miktarı aerobik bakterilerin de yaşamasına izin vermez. Bu sayede solucan gübresinin zararlı bakterileri içermediğinden bahsedebiliyoruz. Solucan gübresinin zararlı mikroorganizma içermemesinin bir başka sebebi de solucan kompostunun düşük sıcaklıkta gerçekleşen bir kompostlama süreci olmasıdır. Bu sebeple patojen mikroorganizmalarla savaşan bakteriler hayatta kalırlar ve görevlerini yerine getirebilirler. Solucanın tükettiği mama sonuçta Amonyak ihtiva eden bir materyaldir ve elde edilen gübre bekledikçe nitrifikasyona maruz kalarak bitkinin kullanabileceği Azot ve diğer minerallerin oluşumu gerçekleşir.


Ayşepınar çiftliğimizde organik tarım yapma kararı almamızla birlikte toprağımızın organik madde miktarını artırmak ve yaptırdığımız analiz sonuçlarımıza göre gerekli mineralleri eklemek, toprağın pH dengesini sağlamak, su tutuculuğunu artırmak üzere ne yapabileceğimizi araştırmaya başladık. Bu süreçte toprak düzenleyici ve organik madde ile mikrobiyal canlılık artırıcı etkisine sahip solucan gübresi ile tanıştık. Çiftliğimizin müsait olması ve personel gücümüzün de desteklemesi ile solucan gübremizi kendimiz üretmeye karar verdik ve başlangıç solucanlarımızı satın alarak üretimimize başladık.




Ayşepınar çiftliğimizde organik bitkilerimizde kullandığımız katı solucan gübrelerimizi üretiyoruz. Bunun yanı sıra kurduğumuz reaktör sistemiyle solucan gübrelerimizden “solucan çayı” üretiyor ve gerek damlama sistemimizden sıvı gübre olarak, gerekse de pülverize ederek yaprak gübresi olarak uyguluyoruz.


Kaynaklar:
•    https://www.planetnatural.com/composting-101/indoor-composting/vermicomposting/ Planet Natural Research Center web sayfası
•    http://www.omafra.gov.on.ca/english/engineer/facts/10-009.htm Ontario Tarım Gıda ve Kırsal Bakanlığı resimi web sayfası 743/537 02/2010